Định nghĩa
MM tr.109HN tr.76MM: câu vị ngữ động từ có giới từ 被 kết hợp từ khác làm trạng ngữ, biểu thị bị động; tùy ngữ cảnh dịch “bị” hoặc “được”. HN: câu đơn dùng giới từ 被, có thể là tiểu loại của câu chủ vị hoặc phi chủ vị.
Chương 6/10 · Chủ đề 8/15
Câu chữ 被 “被”字句
MM tr.109–111HN tr.76–77
Các ý trong chủ đề này 8 ý · bấm thẻ để mở
- 1Định nghĩaMM: câu vị ngữ động từ có giới từ 被 kết hợp từ khác làm trạng ngữ, biểu thị bị động; tùy ngữ cảnh dịch “bị” hoặc “được”…
- 2Cấu trúcChủ ngữ chịu tác động hoặc ảnh hưởng của tân ngữ, dẫn đến kết quả/thay đổi.
- 3Dịch "bị" hoặc "được"我的钱包被小偷偷走了。
- 4Lược tân ngữ của 被Khi không cần nhấn mạnh chủ thể hành động, tân ngữ của 被 có thể ẩn đi.
- 5Khẩu ngữ: 叫 / 让 thay 被Khi dùng 叫、让 phía sau bắt buộc phải có tân ngữ (chủ thể hành động).
- 6Phủ địnhTừ phủ định đặt trước 被.
- 7Thêm 给 (khẩu ngữ)Thêm 给 trước động từ để tăng sắc thái khẩu ngữ, không đổi nghĩa.
- 8Đặc điểm theo HN(1) Mang nghĩa bị động (ngược với câu 把); (2) tân ngữ của 被 là người thực hiện 施事者; (3) đa số bỏ được 被: tân ngữ của 被 …
Cấu trúc
MM tr.109Chủ ngữ chịu tác động hoặc ảnh hưởng của tân ngữ, dẫn đến kết quả/thay đổi.
Công thứcChủ ngữ + 被 + tân ngữ + động từ + thành phần khác
桌子被我擦得干干净净的。Zhuōzi bèi wǒ cā dé gān gān jìng jìng de.Cái bàn được tôi lau rất sạch sẽ.
Dịch "bị" hoặc "được"
MM tr.110我的钱包被小偷偷走了。Wǒ de qiánbāo bèi xiǎotōu tōu zǒu le.Ví tiền của tôi bị kẻ trộm lấy đi rồi.
小鸟被我养在家里。Xiǎo niǎo bèi wǒ yǎng zài jiā lǐ.Chú chim nhỏ được tôi nuôi trong nhà.
Lược tân ngữ của 被
MM tr.110Khi không cần nhấn mạnh chủ thể hành động, tân ngữ của 被 có thể ẩn đi.
我的自行车被偷走了。Wǒ de zìxíngchē bèi tōu zǒu le.Xe đạp của tôi bị mất rồi.
Khẩu ngữ: 叫 / 让 thay 被
MM tr.110–111Khi dùng 叫、让 phía sau bắt buộc phải có tân ngữ (chủ thể hành động).
Công thứcChủ ngữ + 被/叫/让 + tân ngữ + động từ + thành phần khác
他的练习叫哥哥做完了。Tā de liànxí jiào gēge zuò wán le.Bài tập của anh ấy được anh trai làm hết.
自行车叫朋友骑走了。Zìxíngchē jiào péngyou qí zǒu le.Xe đạp bị bạn đi mất rồi.
本子让小王弄坏了。Běnzi ràng xiǎo Wáng nòng huài le.Vở bị Tiểu Vương làm hỏng rồi.
Phủ định
MM tr.111Từ phủ định đặt trước 被.
他没被老师批评。Tā méi bèi lǎoshī pīpíng.Anh ấy chưa bị thầy giáo phê bình.
这件事不能叫别人知道。Zhè jiàn shì bù néng jiào biérén zhīdao.Chuyện này không để người khác biết được.
Thêm 给 (khẩu ngữ)
MM tr.111Thêm 给 trước động từ để tăng sắc thái khẩu ngữ, không đổi nghĩa.
她又让人给骗了。Tā yòu ràng rén gěi piàn le.Cô ấy lại bị người ta lừa rồi.
我的摩托车被人给偷走了。Wǒ de mótuōchē bèi rén gěi tōu zǒu le.Xe máy của tôi bị người ta lấy mất rồi.
Đặc điểm theo HN
HN tr.76–77(1) Mang nghĩa bị động (ngược với câu 把); (2) tân ngữ của 被 là người thực hiện 施事者; (3) đa số bỏ được 被: tân ngữ của 被 thành chủ ngữ, chủ ngữ gốc dời ra sau động từ làm tân ngữ.
被人欣赏是难得的。Được người khác thưởng thức là điều hiếm có. (cụm 被人欣赏 làm chủ ngữ; = 别人欣赏你)
听众被他的话深深地打动了。Thính giả bị lời anh ấy làm cho xúc động sâu sắc. (chủ vị)
被什么吸引？Bị cái gì thu hút? (phi chủ vị; = 什么吸引了你)
